Thi công trong trung tâm thương mại: làm đêm, giờ chuyển hàng và những nội quy phải theo

Một công trình bên tôi làm trong Aeon Mall Huế theo nhịp thế này. 11 giờ đêm, khi trung tâm thương mại đã đóng cửa, đội thợ mới bắt đầu vào ca. Tới 5 giờ sáng là hết giờ làm, vì ban ngày trung tâm thương mại vẫn mở cửa đón khách.

Người lần đầu thuê mặt bằng trong trung tâm thương mại thường không hình dung được nhịp làm việc như vậy. Tôi kể những nội quy hay gặp, và vì sao có chúng.

Vì sao thi công trong trung tâm thương mại phải làm ban đêm?

Vì cả tòa nhà vẫn đang mở cửa bán hàng trong lúc mặt bằng của anh chị còn là công trường.

Chỗ này khác hẳn nhà phố. Ngoài phố, căn nhà giao cho anh chị thì thợ vào làm cả ngày, ồn một tí cũng chỉ phiền hàng xóm hai bên. Trong trung tâm thương mại, cách vách là một cửa hàng đang đón khách, phía trên phía dưới cũng vậy. Tiếng khoan, bụi, mùi sơn đều ảnh hưởng tới việc buôn bán của người khác và tới khách đang đi mua sắm.

Nên phần lớn việc nặng phải dồn vào lúc tòa nhà đóng cửa, trong khung giờ do ban quản lý ấn định. Ở công trình Aeon Mall Huế, bên tôi được làm từ 11 giờ đêm tới 5 giờ sáng. Ở Huế, thợ quen làm ban ngày, nên bên tôi phải chấp nhận chi phí nhân công cao hơn hẳn để có người làm đêm.

Khung 6 tiếng nghe thì tưởng đủ, nhưng ca đêm trong trung tâm thương mại thì 6 tiếng không phải 6 tiếng làm việc. Đầu ca phải chuyển đồ nghề vào. Cuối ca phải dọn sạch khu làm, mang rác ra trước giờ tòa nhà mở cửa. Phần thời gian thật sự làm được việc ngắn hơn hẳn.

Vì sao làm đêm thì công trình chậm hơn?

Chậm vì một đêm 6 tiếng không làm được bằng một ngày công, và vì mấy việc phụ phải lặp lại mỗi đêm.

Chuyển đồ vào, dọn ra, mỗi đêm một lượt. Cùng một khối lượng việc, làm ban ngày ngoài nhà phố thì gọn hơn nhiều.

Làm đêm còn kéo theo mấy khoản tốn thêm nữa. Tôi kể riêng trong bài làm trong trung tâm thương mại đội thêm ở những khoản nào. Ở đây tôi chỉ nói phần nội quy.

Hàng hoá và thiết bị được chuyển vào theo lối nào, giờ nào?

Theo lối và khung giờ do tòa nhà quy định, thường không đi cùng lối khách đi mua sắm.

Ở những trung tâm thương mại bên tôi làm, từ tầng 2 trở lên thì vật liệu và thiết bị đi thang hàng. Tầng 1 thì đi cửa nhập hàng hoặc lối khu thang máy. Khung giờ chuyển đồ cũng do ban quản lý ấn định, thường nằm trong lúc tòa nhà chưa mở cửa hoặc đã đóng cửa.

Với đồ nội thất bình thường thì chuyện này chỉ là bất tiện. Với thiết bị bếp thì khác: cái bếp công nghiệp hay tủ mát cỡ lớn có thể không lọt thang hàng. Mà thiết bị nào dùng thì đã chốt từ khâu thiết kế, lúc chưa ai đo thang hàng. Tới ngày thiết bị về mới biết là không khiêng vào được thì phải đổi thiết bị, có khi phải sửa cả bản thiết kế. Tôi kể trọn chuyện đường vận chuyển thiết bị bếp trong bài khiêng cái bếp lên tầng ba.

Ban quản lý còn yêu cầu những gì trước khi cho đội thợ vào?

3 thứ hay được nhắc là giấy tờ của người vào, cách che chắn, và cách bảo vệ phần chung của tòa nhà.

Vách tạm che mặt tiền cũng không phải việc thợ dựng sao cũng được. Trong nhiều bộ hồ sơ bên tôi làm, vách che có bản vẽ riêng. Có tòa nhà duyệt bản vẽ kèm yêu cầu sửa vách che cho đúng chuẩn của tòa nhà, rồi gửi lại trước hạn.

Trong mặt bằng thuê cũng có những thứ của tòa nhà phải giữ gìn. Ở một nhà hàng bên tôi làm, bản vẽ ghi rõ những thứ phải che tạm trước khi sơn trần. Đường ống phòng cháy và thiết bị phải bọc nilon, đường ga và dàn lạnh cũng bọc nilon, đường cáp dự ứng lực thì dán che, sàn thì lót bạt. Cáp dự ứng lực là loại cáp căng nằm trong sàn bê tông của tòa nhà, khoan trúng thì nguy cho kết cấu. Tuyến cáp được đánh dấu ở mặt dưới sàn, sơn đè lên là mất dấu. Ở một bộ hồ sơ khác, bản vẽ còn ghi khoảng cách tối thiểu phải giữ khi bắt bu lông gần tuyến cáp.

Có nơi còn chỉ định sẵn đơn vị làm một số việc, và bên thuê phải dùng đúng đơn vị được chỉ định. Ở một trung tâm thương mại bên tôi làm, danh sách chỉ định có cả đơn vị làm bảo hiểm thi công.

Mỗi tòa nhà còn có thể đặt thêm yêu cầu riêng ngoài mấy thứ trên. Có một yêu cầu mà bản vẽ bên tôi ở 2 trung tâm thương mại đều ghi: ống ga phải đi lộ ra ngoài, không được giấu kín; lớp nilon bọc đường ga lúc sơn trần chỉ là che tạm, sơn xong thì gỡ.

Một điều nữa đáng biết. Luật Kinh doanh bất động sản 2023 quy định một nghĩa vụ cho người thuê diện tích làm thương mại, dịch vụ trong công trình. Người thuê phải tuân thủ các quy định, quy chế về quản lý vận hành công trình. Nội quy thi công nào thuộc quy chế vận hành của tòa nhà thì anh chị phải làm theo, không mặc cả được.

Nội quy mỗi trung tâm thương mại có giống nhau không?

Không giống nhau. Chỗ này tôi phải nói thật là chưa trả lời trọn được.

Mỗi chuỗi trung tâm thương mại có một bộ tiêu chuẩn riêng cho khách thuê. Bên tôi làm qua nhiều chuỗi nên biết chúng khác nhau. Nhưng bộ tiêu chuẩn của từng nơi là tài liệu họ giao cho khách thuê, không công bố ra ngoài. Bên tôi cũng không đem đăng lại nguyên văn tài liệu của người ta. Người ngoài, chưa ngồi vào bàn thương lượng, thì gần như không có cách nào đọc được.

Nên tôi không kê ra được bảng so sánh giữa các chuỗi. Tôi cũng khuyên anh chị đừng tin bài nào trên mạng kê ra bảng so sánh như vậy, trừ khi họ dẫn được nguồn.

Việc phải làm thì đơn giản hơn nhiều: hỏi thẳng ban quản lý tòa nhà mình sắp thuê, xin bộ nội quy thi công của họ, ngay lúc còn đang thương lượng hợp đồng. Lúc đang thương lượng, anh chị có lý do chính đáng để xin. Xin sớm thì bên thiết kế còn kịp tính nội quy vào bản vẽ. Xin muộn thì có khi phải thiết kế lại.

Làm đêm, giờ chuyển đồ, lối vận chuyển: bên tôi làm theo nội quy tòa nhà thế nào thì anh chị xem ở trang thi công nhà hàng theo nội quy tòa nhà.

Trong trung tâm thương mại, anh chị thuê một mặt bằng nhưng thợ làm việc trong nhà của người khác. Đọc nội quy trước khi ký là biết trước mình được làm gì, làm lúc nào trong tòa nhà của người ta.